Blog

De cultuur van een stad is een cultuur in wording

Ze bestaan nog.
Ik dacht dat ze tot een andere tijd behoorden. Tot een tijd toen er nog geen computers bestonden, geen PDF-bestanden. Toen sticks als opberg- en bewaarplaats nog een visioen waren.
Maar ze bestaan nog, die ouderwetse stoffige kantoren.
Ik ken werkplekken in gemeentehuizen, flexibele werkplekken heten ze, compartimenten die je het gevoel geven dat je in de businessclass van een vliegtuig zit. Je logt in, je gebruikt je stick en je hebt alle denkbare bestanden tot je beschikking. Dat is efficiënt én praktisch. De mogelijkheden die je er vindt, zijn onuitputtelijk.
Maar afgelopen week mocht ik nog eens in zo’n kamer komen die het predicaat ouderwets, inefficiënt, rommelig en stoffig verdiende.
De kamer stond vol met boeken en stapels, stapels papieren. De bewoner had ooit ontdekt dat het bureau niet toereikend was en was toen overgegaan tot het stapelen op de grond. Maar dat moet ooit, lang geleden geweest zijn. Die stapels waren intussen uitgegroeid tot een nieuw bureau waar etc etc. Bij binnenkomst moest ik echt even zoeken waar de persoon zat. Ik had toch een duidelijk “Ja, binnen” gehoord. Geen bel, nee nog ouderwets kloppen, zelfs dat voelde vreemd aan.
En ja hoor, ergens tussen al die stapels zat de man, achter zijn computer.
Zijn hulpeloos gebaar, wijzend op al dat papier, kwam mij wat gemaakt over. Eerder straalde het een soort trots uit. Deze schat hier in dit kantoor, die laat ik me niet afpakken, hoorde ik hem denken.
“Dit is mijn labyrint, ik ken hier als enige de weg en ik voel me hier meer dan goed bij”, waarop hij me vervolgens trakteerde op een college over de stad als plek voor ontwikkeling.
“Steden zijn in tegenstelling tot landen, de plekken die het verschil maken. De stad is de plek waar mensen van verschillende achtergronden, generaties, profielen elkaar treffen. Mensen zijn er lotgenoten die samen overleven. En die mensen hebben nood aan cultuur. Cultuur geeft mensen het gevoel dat ze niet zomaar ergens wonen. Ze creëert allerlei banden tussen mensen en tegelijk stimuleert ze hen om iets daarover uit te drukken. De cultuur van een stad is een cultuur in wording.”
Hier, tussen de stapels boeken en paperassen, waar hij inderdaad de weg wist,  hier in die ogenschijnlijke wanorde, die een stad op zich was, hier ontvouwden zich de plannen voor de toekomst. Ik herkende in de man zijn betoog precies dat wat mij zo treft in het project MCHvE2018. Wil dit gebied, deze Euregio, deze nieuwe stad met zijn verschillende culturen, talen, praktijken, wil deze stad haar toekomst recht in de ogen kijken, dan moet ze een forum zijn voor ideeën en ambities die contrasteren.
Culturele Hoofdstad is een project dat toekomstgericht is, maar dat mensen tegelijk het gevoel geeft dat ze niet zomaar ergens wonen.
Voor ik wegging, tikte hij de cijfer- en lettercombinatie van mijn nummerbord in. De sensor op de slagboom van de parkeergarage reageerde zoals gehoopt. De man had zijn werk goed gedaan.

Guido Wevers
10 mei 2011